نوروفیدبک در اصل نوعی بیوفیدبک است که با استفاده از ثبت امواج الکتریکی مغز و دادن بازخورد به فرد تلاش می‌کند که نوعی خودتنظیمی را به آزمودنی آموزش دهد. بازخورد به طور معمول از راه صدا یا تصویر به فرد ارائه می‌شود و از این طریق فرد متوجه می‌شود که آیا تغییر مناسبی را در فعالیت امواج مغزی خود ایجاد کرده است یا خیر.

در نوروفیدبک سنسورهایی که الکترود نامیده می‌شوند بر روی پوست سر بیمار قرارمی‌گیرند. این سنسورها فعالیت الکتریکی مغز فرد را ثبت و در غالب امواج مغزی (دراغلب موارد به شکل شبیه‌سازی شده در قالب یک بازی کامپیوتری یا فیلم ویدئویی) به اونشان می‌دهند. در این حالت پخش فیلم یا هدایت بازی کامپیوتری بدون استفاده از دست وتنها با امواج مغزی شخص انجام می‌شود.

به این شکل فرد با دیدن پیشرفت یا توقف بازی و گرفتن پاداش یا از دست دادن امتیاز و یا تغییراتی که در صدا یا پخش فیلم به وجود می‌آید، پی به شرایط مطلوب یا نامطلوب امواج مغزی خود برده و سعی می‌کند تا با هدایت بازی یا فیلم، وضعیت تولید امواج مغزی خود را اصلاح کند.
در واقع نوروفیدبک روش درمانی جدیدی است که بدون مصرف دارو و بدون عوارض سوء داروها ، انسان یاد می گیرد که چگونه بیماری های خود را درمان کند ، این نوع درمان مشابه یادگیری نحوه رانندگی و یا دوچرخه سواری است که پس از یادگیری هرگز فراموش نخواهد شد.
مطالعات درباره نوروفیدیک تقریباً از دهه ششم قرن بیستم میلادی آغاز شده است و هنوز هم یکی از حیطه‌های فعال پژوهشی در علوم مغز می‌باشد.


کاربردهای بالینی:

استفاده از نوروفیدبک در بعضی انواع اختلالات اضطرابی، افسردگی ، میگرن ، توجه و تمرکز و بهبود کیفیت خواب به کار رفته است. اگرچه شواهد پژوهشی درباره این اختلالات بسیار محدود می‌باشد. یکی دیگر از کاربردهای نوروفیدبک می‌تواند کمک به ارتقاء عملکرد ورزشی (مانند شطرنج و تیراندازی) یا بهبود عملکرد در موسیقی باشد. همچنین در ارتقا عملکرد تحصیلی دانش آموزان نیز تاثیر به سزایی دارد.


تعداد و مدت زمان جلسات:

مدت زمان هر جلسه حدود یک ساعت است که بیشتر آن به نوروفیدبک و زمانی هم به انجام تمرینات و تکالیف دیگر اختصاص دارد. جلسات سه روز در هفته (یک روز در میان) ادامه مییابند. تعداد جلسات متغیر است و بستگی به حضور منظم و به موقع در جلسات، شدت مشکلات مراجع، همکاری کامل با تیم درمان و انجام تکالیف مختلف در خانه دارد.
باید به خاطر داشت که نوروفیدبک در واقع نوعی یادگیری است، و مغز یاد میگیرد که چطور به تنظیم خود پرداخته و نقائص عملکردی خود را برطرف کند. مانند هر درمانی کامل کردن دورۀ درمان با نوروفیدبک بسیار مهم است و ناقص گذاشتن درمان، سبب عود علائم میگردد. همچنانکه رانندگی را یاد میگیریم و آن را فراموش نمیکنیم، این یادگیری هم فراموش نمیشود.
در حقیقت مغز مهارت جدیدی به دست آورده است. البته برای داشتن یک درمان کامل، علاوه بر رعایت ترتیب جلسات و کامل کردن آنها، همکاری خانواده و عمل به کلیه دستورات و راهنماییهای درمانگر ضروری است.
در یک پژوهش طولی در کشور آمریکا، ماندگاری اثرات درمان نوروفیدبک، تا ده سال پس از درماطرز وصل کردن الکترودها گوش وسر با چسبن، در کودکان بیش فعال گزارش شده است.
در نوروفیدبک به مغز آموزش خود تنظیمی داده میشود، لذا هیچگونه عوارض و خطری به دنبال ندارد
جلسات درمان در پارتیشنهای مجزا و در محیطی آرام تشکیل میشود. درمانگر و مراجع در کنار هم، روی دو صندلی راحت و پشت میز مینشینند. در جلوی هر کدام یک مانیتور قرار دارد که تصاویر مختلفی را نشان میدهند.


مزیت های نوروفیدبک :

1. نداشتن عوارض جانبی
2. داشتن اثرات درمانی پایدار
3. تعمیم به موقعیتهای جدید : هدف نوروفیدبک آموزش خودتنظیمی به مغز است وسعی دارد به آن یاد دهد که چگونه خود را تنظیم کند.
4. تثبیت عملکرد سراسری مغز با افزایش توانایی مغز در تولید امواج مغزی مختلف در محدوده صحیح

^